Xe khách...

Tình trạng này diễn ra cũng đã lâu rồi, kể từ khi có cái luật mỗi xe chỉ được đỗ trong bến 15ph để lấy khách, sau đấy phải xuất bến ngay. Luật mới ra nghe thì hay, vì cứ 15ph là có chuyến mới, người dân sẽ đỡ bị khống chế thời gian hơn do lúc nào cũng sẵn xe. Nhưng thực tế lại khác.

Vâng, lên được một chuyến xe ở đầu cổng. Nhìn quanh, cũng khá đông khách rồi. Đi xuống hàng ghế cuối ngồi. Đành vậy, không mua vé từ đầu mà bắt ngang thì khó kiếm được chỗ ngồi tốt lắm. Cũng phải mất khoảng 15ph nữa xe này mới chịu lăn bánh khỏi khu vực cổng bến xe. Hôm nay gần đến ngày lễ nên người đi xe cũng đông, ra đến đoạn Pháp Vân là xe đã nhét kín hết chỗ. Kể ra ngồi hàng cuối cũng hay, mỗi người một ghế, hiếm khi xảy ra tình trạng bị nhét thêm khách nếu như xe không thật sự quá đông.

Xe bắt đầu phóng trên đường cao tốc. Mang tiếng là đường cao tốc nhưng chất lượng thì xuống cấp quá, so với một hai năm trước thì quả thật đường xấu hơn rất nhiều. Ngồi cuối xe cứ nẩy tưng tưng. Vấn đề này có thể là do trình độ làm đường của Việt Nam quá kém, hay là do các xe chở quá tải trọng chạy trên đường gây nên? Hay do trong quá trình làm đường, vật liệu đã bị ăn bớt? Nhiều lý do có thể đưa ra, có thể chẳng có lý do nào chính xác, cũng có thể tất cả đều đúng. Bạn không thật sự nắm rõ chuyện này nên cũng không bình phẩm nhiều.

Ra đến giữa đoạn đường cao tốc, như thường lệ là đến khâu thu tiền. Họ thu tiền ở đây là đảm bảo chắc chắn sẽ lấy được đúng giá mình mong muốn, dù ai có kỳ kèo kiểu gì cũng không ăn thua. Vì đã đến đây rồi thì nếu có muốn xuống xe cũng khó lòng mà bắt được xe khác, thêm nữa cũng phải bù lỗ một khoản lệ phí xe từ bến ra đây, nếu có bắt đc xe khác cũng phải trả nguyên giá quy định. Nói cách khác, đằng nào khách cũng lỗ nếu như muốn chuyển xe, vì vậy chỉ còn cách âm thầm chịu đựng cảnh ngồi chật chội, khó chịu để đến nhà mà thôi.

Hôm nay, chuyến xe này có khá nhiều người thuộc tuyến huyện của các tỉnh, cho nên kỳ kèo giá cũng ác. Nhưng vô ích thôi, một là chọn xe có thể hài lòng được ngay ở bến, chứ một khi đã lên xe thì phải chấp nhận cái giá nhà xe đưa ra. Tất nhiên hôm nay nhà xe này vẫn lấy đúng giá trong bến quy định, chỉ có điều là chỗ ngồi không được thoải mái thôi. Nhưng cho dù là giá bến, nhà nước quy định, nhưng vẫn còn là quá đắt so với thu nhập của nông dân, nên họ vẫn kêu, vẫn kì kèo. Đặc biệt có hai bà cháu, nhất quyết chỉ trả giá 50k chứ ko chịu đưa thêm 10 nghìn nữa. Đứa cháu gái còn nhỏ, chắc dưới 4 tuổi, cho nên bà bác này chỉ trả tiền một vé ngồi, để cháu trên lòng. Và vì ngồi không được thoải mái nên bà ấy nhất quyết chỉ trả 50k. Anh nhà xe thì một mực đòi giá 60k, và bảo rằng là do giá nhà nước quy định, không lấy đắt thêm 1 đồng nào cả... Nói tóm lại là đồng chí thu tiền và bà bác tranh cãi mãi không dứt, ầm ĩ cả xe. Ngồi dưới cùng xe, bạn chả nói lời nào hết, cũng chả biết nên bộc lộ thái độ như thế nào.

Ai cũng đúng mà ai cũng sai. Giá tiền nhà nước đã quy định, bắt buộc phải chấp hành thôi, một khi đã lên xe, chấp nhận cái giá 1 vé cho 2 bà cháu, như vậy thì phải trả đủ tiền một vé. Nhưng ngồi xe chật chội, không đảm bảo quyền lợi cần thiết của hành khách, không xứng đáng với giá trị của cái vé ngồi, thì hành khác được quyền lên tiếng. Bạn thầm thở dài, chợt nghĩ không biết khi nhà nước quy định giá vé như thế dành cho các hành khách, có quy định thêm những tiêu chuẩn cần thiết để đảm bảo quyền lợi của hành khách trên mỗi chuyến xe hay không? Và rồi tại sao không chia vé ra làm ít nhất 2 loại giá, một dành cho trẻ em, một dành cho người lớn? Cứ quy định chung chung mỗi vé là giá như thế như thế, để rồi hành khách cứ tiếc tiền viện cớ trẻ nhỏ con thơ để ngồi xiên ngồi vẹo trong cái suất một vé, để rồi nhà xe cứ nhồi nhét cả đống hành khách lên và dựa vào cái "giá vé nhà nước quy định" mà thu tiền trong khi không đảm bảo cho hành khác có những quyền lợi tối thiểu mà họ phải được hưởng từ giá vé đấy... Càng nghĩ càng chán.

Hai bên vẫn đang tranh cãi, không bên nào chịu nhân nhượng. Đột nhiên, một cậu thanh niên ngồi gần đó, rút ra 10k và muốn trả thêm cho phần thiếu của hai bà cháu. Chắc cậu này là sinh viên mới, hoặc có lẽ chưa đi xe nhiều, chưa gặp tình hình này nhiều. Hành động đấy có thể coi là thể hiện lòng tốt thật đấy, nhưng đối với trường hợp này là vô dụng, thậm chí có thể nói là thừa và hơi mang tính tiêu cực. Thứ nhất, chỉ là mười nghìn đồng, ai cũng có thể trả hộ nếu như thật sự hai bà cháu không có đủ tiền, và không cần phải đợi đến lúc này, ngay từ khi cuộc kỳ kèo bắt đầu diễn ra, chính bạn cũng đã có suy nghĩ muốn rút ví ra rồi. Nhưng nếu để ý cách ăn mặc và trang phục của 2 bà cháu, cũng đủ biết là họ không phải thuộc tầng lớp những người thiếu thốn, ít ra là không thiếu 10 nghìn đồng. Điều đó có nghĩa bà bác này muốn tranh cãi không phải vì chuyện tiền nong mà chỉ muốn đòi hỏi quyền lợi chính đáng mình đáng được hưởng. Cho nên hành động muốn trả tiền giúp của cậu thanh niên kia dường như mang ý nghĩa không hay lắm. Vô hình chung hành động này biến những lời tranh cãi của bà bác ấy thành hành vi keo kiệt, lắm lời, và mang ý thương hại nhiều hơn là giúp đỡ.

Không ngoài dự đoán, cả đồng chí thu tiền lẫn bà bác đều từ chối nhận 10k "cứu viện" kia. Người thu tiền, họ muốn chấp hành đúng quy định và không muốn nhân nhượng cho một trường hợp nào, vì họ ko muốn nó trở thành tiền lệ, để những người khác vin vào đó mà đòi hỏi tiếp, có thể khiến cho doanh thu và lợi nhuận của họ bị giảm. Dường như cậu thanh niên kia chưa hiểu biết nhiều về cuộc sống, không nhận ra điều này nên mới làm như thế. Có điều sau hành động này, vụ tranh cãi đã lắng dần xuống, và bà bác kia cũng phải chịu trả cái giá 60k, tất nhiên bằng tiền của mình. Chắc hành động vừa rồi khiến bà ấy hơi xấu hổ, nên đành chịu nhượng bộ anh nhà xe.

Vậy đấy, lòng tốt nhưng không biết thể hiện đúng cách, đúng lúc dễ mang ý nghĩa tiêu cực, dễ bị biến thành lòng thương hại, đôi khi còn khiến nhiều người nhạy cảm cho rằng đấy là hành vi mang tính xúc phạm. Tử tế, lương thiện, muốn giúp đỡ người khác là tốt, nhưng phải tùy vào hoàn cảnh, vào thời điểm và tùy từng đối tượng nó mới thật sự trở thành những hành động có ý nghĩa được.

Xe khách, việc chở quá số người quy định là chuyện xảy ra như cơm bữa, và đã trở thành một hiện tượng bình thường, phổ biến đến nỗi hầu như xe khách hành trình ngắn nào cũng đều có chuyện này. Xe chở quá số người quy định, đến khi "được" công an giao thông vẫy tay chào hỏi thì lại xuống "giao lưu", chuyển cho tí "thư tay", rồi đôi bên lại vui vẻ ai làm việc nấy. Người chịu thiệt cuối cùng chắc chỉ có thể là hành khách. Nhà xe bị công an phạt, quay sang nhét khách, thu tiền giá cao, hành khách phải chịu ngồi chen chúc, trong khi không được giảm một đồng vé nào, đôi khi còn bị tăng giá.

Kể ra dân Việt Nam cũng dễ tính nhỉ?! Người thi hành pháp luật chỉ cần được "bắt tay chào hỏi" tí là coi như rộng lượng tha thứ bỏ qua, lái xe thấy có hành khách dọc đường, mặc dù xe hết chỗ vẫn "tốt bụng" sắp xếp không gian để giúp người lỡ đường lỡ lộ, hành khách thì chỉ cần được nhanh chóng về nhà, không thoải mái tí cũng được, giá tiền đắt tí cũng được. Mọi người đều có thể tự hài lòng chỉ với những điều kiện tối thiểu mà không đòi hỏi nhiều. Kể ra cũng là "đức tính tốt" đấy chứ!
  -- Buồn...

Pháp luật Việt Nam không hề thiếu, thế nhưng có lẽ không đủ chặt chẽ, và cái quan trọng nhất: Không nghiêm. Những hành vi lách luật, làm trái luật xảy ra không ít, dân tình có kêu, nhưng yếu ớt, không đủ sự hưởng ứng và sức mạnh để khiến cho tình hình có thay đổi. Đa phần người dân vẫn cam chịu là chính, ít khi phàn nàn. Có lẽ so với nhiều năm trước đây, tình hình như bây giờ đã là quá tuyệt vời, quá tốt. Ừ vậy thì kêu làm gì, kêu nhiều lại bị người ta chửi là tham lam đòi hỏi, rồi lại dính vào rắc rối, phiền phức,.etc.etc. Cuộc sống khó khăn, mỗi người phải bươn chải kiếm sống cho bản thân và gia đình, vậy thì đâu còn thời gian mà lo đến việc đòi hỏi nữa, cho dù đấy là những quyền lợi chính đáng. Dân không kêu nhiều, thì chắc nhà nước cho rằng xã hội thế là ổn, thế là tốt, luật như thế là đã đầy đủ, đã hợp lý, thế nên chả cần thiết nghiên cứu bổ sung.

Thiết nghĩ giờ đất nước thay đổi nhiều rồi, thế giới cũng thay đổi nhiều. Cách hành luật cũng nên có chút ít cải thiện. Có thể so với thời kì khổ sở trước đây, dân tình bị đàn áp, bị bóc lột, sống trong đói nghèo, cho nên khi dành được độc lập, bộ luật cũng có phần "dễ thở" để bù đắp lại quãng thời gian khốn khó đó. Nhưng thả lỏng một thời gian, xã hội dần dần lại đang xuất hiện nhiều mặt tiêu cực. Vậy thì phải nên làm mạnh tay mới mong chấn chỉnh được tình hình, mới nâng cao được ý thức của xã hội để thật sự đưa đất nước trở thành một nước phát triển. Nhưng liệu làm được không?