Minimum Cost of Living

Mức sống tối thiểu

Mức sống tối thiểu - MSTT (minimum cost of living - MCL) luôn là một vấn đề nóng bỏng ở mọi nơi!

Đối với người lao động, điều quan tâm là thu nhập ít nhất phải bằng mức sống tối thiểu để họ và gia đình có thể tồn tại trong một xã hội văn minh. MSTT sẽ là cơ sở để xây dựng mức lương thấp nhất trong một tổ chức. Ví dụ: Một tổ chức phi chính phủ nước ngoài, với chính sách nhân sự rất tiến bộ, sau khi tính mức sống tối thiểu cần thiết cho 1 gia đình có 4 thành viên (số thành viên trung bình trong một hộ gia đình tại Việt Nam vào thời điểm tính toán) là 300USD (làm tròn – tác giả), đã đặt mức lương thấp nhất của Lái xe (vị trí thấp nhất trong thang lương của tổ chức) là 300 USD. (Khi đó mức lương tối thiểu của VN quy định cho các doanh nghiệp và tổ chức nước ngoài là khoảng 50 USD/tháng).

Xét về cơ cấu, mức sống tối thiểu bao gồm các chi phí THIẾT YẾU thuộc 5 nhóm cơ bản sau:

- Chi phí Ăn (mua thực phẩm)

- Chi phí Mặc (quần áo, giày dép…)

- Chi phí Ở (tiền thuê nhà, chi phí điện nước..)

- Chi phí Đi lại (đi làm hàng ngày)

- Chi phí Giáo dục (cho con cái)

Ngoài ra, cũng cần có một khoản tiết kiệm nho nhỏ dành cho những lúc “trái gió trở giời’, cho những giao lưu xã hội có tính bắt buộc (hiếu, hỉ, đặc biệt là thăm các đám hiếu). Khoản này có thể tính khiêm tốn bằng 5% của tổng 5 khoản trên.

Ví dụ về chi phí thiết yếu: ta có thể dùng một đôi giày của Vina Giày, giá khoảng 300.000đ, độ bền trung bình cho 1 năm (Vina Giày bảo hành 6 tháng thôi!) chứ không phải một đôi giày Italia giá hàng trăm USD…và thay mốt thường xuyên.

Mức sống tối thiểu (cho một hộ gia đình hay cho một cá nhân) sẽ là cơ sở tính toán mức lương mong đợi hay đề xuât đối với cả người lao động và người sử dụng lao động.

Đối với người lao động (đối tượng mới đi làm – như sinh viên ở tỉnh xa mới ra trường và làm tại Hà Nội, phải thuê nhà - thường ở bậc thấp nhất trong thang lương chuyên môn của tổ chức), mức lương mong đợi ít nhất phải bằng MSTT của một cá nhân. Nếu không, chúng ta vẫn phải cần các bậc phụ huynh “bao cấp”!

Tương tự, đối với người sử dụng lao động, MSTT là cơ sở để xây dựng mức lương thấp nhất trong tổ chức. Theo tôi hiểu, ở VN ta, mỗi người đi làm phải nuôi được một người ăn theo - 01 con. Tiêu chuẩn của các tổ chức quốc tế, như trong ví dụ trên, có thể là một người đi làm nuôi 4 (cả gia đình).

Theo tính toán của tôi (thời điểm tháng 10/2006), MSTT cho một gia đình ở Hà Nội là 8,2tr, nghĩa là một người đi làm phải có mức lương tối thiểu là 4,1 tr (để nuôi thêm được 1 người). Ngoài ra, tôi cũng tính rằng với một Bachelor độc thân (vậy là “2 lần độc thân”), mới ra trường, đang ở nhà cùng “phụ huynh”, MSTT là 2,5 tr (vì không phải trả tiền thuê nhà. Điều này có nghĩa là công ty nào trả lương cho nhân viên dưới “ngưỡng” MSTT (cứ cho là mức 2,5 tr), số này cũng nhiều nếu tham khảo mức lương các ứng viên nêu ra trong hồ sơ, thì cầm chắc là nhân viên đó luôn “nhấp nhổm” tìm việc có mức lương cao hơn.

Xin chia sẻ tính toán MSTT cho một hộ gia đình để các bạn tham khảo và rất mong nhận được ý kiến góp ý. Do tôi không phải là người trong ngành thống kê, nên nếu có gì “ngô nghê” xin các bạn bỏ qua. Xin cảm ơn.