Một tác phẩm khien nguoi doc nghẹn ngào

Nguyệt Vũ

Tôi đã nhòe nước mắt nghẹn ngào đọc từ đầu đến cuối cuốn sách “ Chuyện kể về một gia đình liệt sỹ” của nhà văn Hoàng Liêm do chính tay anh ký tặng. Công việc và cuộc sống bề bộn đã khiến tôi mất dần thói quen đọc sách nhưng đây là sách do chính tác giả tặng nên tôi đã đọc nó trong khi chờ làm việc. Lúc đầu chỉ định đọc qua cho biết thôi không ngờ giọng văn chân thật mộc mạc, tình đồng đội, tính nhân văn của cuốn sách đã cuốn hút tôi đọc một lèo. Vì đang ở nơi công cộng nên lúc đầu còn lén lấy khăn lau nước mắt, sau đó đành mặc mọi người thấy mình đang khóc. Chắc một số người đã nhìn bìa cuốn sách nên thông cảm cho tôi. Chuyện tưởng như rất quen, rất cũ về những mất mát của Việt nam trong chiến tranh nhưng không phải ai cũng viết bằng nỗi đau của người trong cuộc như Hoàng Liêm.

Câu chuyện bắt đầu từ một bài báo tình cờ đi tìm bạn trên Tạp chí Đảng cộng sản rồi đến một gia đình có đến 4 người con đã hy sinh trong cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước của một dân tộc. Những thanh niên này hầu hết từ những mái trường đại học ra đi. Họ được sinh ra trong một gia đình nhà giáo, thông minh và được dạy dỗ thuần chất theo kiểu một gia đình gia giáo trong nông thôn Việt nam. Người bố với lặng lẽ nỗi đau sau khi cống hiến các con cho đất nước đã lặng lẽ về làng dạy học miễn phí cho thế hệ tương lai. Bà mẹ mất hết con trai đến con dâu đã thờ thẫn lang thang trên đường gặp ai cũng hỏi:"có gặp thằng Tường nhà tôi ở đâu không?" cho đến khi kiệt sức và phải có người cõng về nhà…
Mẹ đã được phong anh hùng, nhưng có danh hiệu nào sánh được với những đứa con của mẹ mang nặng đẻ đau đáng lẽ phải được ngồi trên giảng đường đại học, phải trở thành những nhà kinh tế hay cán bộ khoa học tài năng cho đất nước.

Cả cuộc chiến tranh như tái hiện trước mắt, các số phận các con người dù cùng sinh ra và lớn lên trong một gia đình mà rất khác nhau. Rồi chuyện người phụ nữ lấy chồng không có tình yêu, không cam nổi sự chờ đợi có con với người khác mà vẫn được sự bao dung của gia đình nhà chồng. Người lính không chỉ chịu thiệt thòi trong chiến tranh con chịu cả sự phản bội. Giọng văn của tác giả bình thản không lên án không chê trách nhưng cứ xoáy vào lòng người đọc những suy tư.

Rồi những bài thơ viết cho đồng đội bằng những giọt nước mắt trong đêm, tôi thấy mắt mình cay quá. Ai đã nói với tôi rằng cầm bút phải đau nỗi đau của người trong cuộc nếu không sẽ thành văn thơ hò vè cổ động. Nhà văn Hoàng Liêm đã viết như vậy.

Tình đồng đội thấm đẫm trong từng câu chữ. Trong chiến trường các anh san sẻ miếng cơm manh áo, người khỏe giúp người yếu, khi hòa bình lập lại đau đáu đi tìm nhau, tìm từng nắm xương của đồng đội mình. Cảm động nhất là cảnh đi cứu thương binh, bốn người đi cáng một người, hai người hy sinh, người thương binh vì mất máu quá nhiều cũng hy sinh nốt. Một sự đánh đổi thế có quá mất mát không nhưng trong chiến trường không ai dùng toán học cả, chỉ có tình đồng đội, tình người lên trên tất cả.

Cuộc sống bây giờ chộn rộn quá bon chen quá, người ta cứ lao lên mà sống mà kiếm tiền, có ai còn biết đến những mất mát hy sinh mà cả dân tộc đã từng trả giá. Tôi nhắn tin cho bạn tôi một sỹ quan trong quân đội: “ Bạn đọc cuốn sách đi nhé và hãy mua tặng chiến sỹ của mình như một món quà ý nghĩa hơn mọi món quà trong dịp Tết nguyên đán này. Để người với người sống yêu nhau hơn, để đồng đội hiểu hơn thể nào là tinh thần đồng đội.

Tôi cũng mong muốn các bạn đọc của Trăng và Thơ tìm đọc cuốn sách này để chúng ta sống mỗi ngày có ý nghĩa hơn. Không chỉ là tích tiền lẻ trong túi để chìa tay ra khi có người cơ nhỡ mà hãy biết sống có trách nhiệm hơn với đất nước với cuộc đời.

Phần sau cuốn sách kể về việc đi tìm hài cốt cùng với sự giúp đỡ của nhà ngoại cảm Phan Thị Bích Hằng – câu chuyện hư hư thực thực, một quả trứng nằm trên chiếc đũa sau 13 ngày mưa gió…ta có thể tin có thể không tin nhưng niềm vui dành cho thân nhân của liệt sỹ là có thật. Bất kể một người lính trong chiến tranh nào ra đi vì đất nước này cũng cần có một gia đình, yêu thương phải được trở về với yêu thương. Họ là con cùa đất Việt là con của các bà mẹ Việt nam.

Tôi không biết nói thế nào cho chính xác về tác phẩm của Hoàng Liêm -  một tác phẩm sử thi và đầy tính nhân văn, một tác phẩm văn hay nhất về chiến tranh của Việt Nam mà từ trước đến nay tôi đã đọc.

Hoàng Liêm là một trong những người may mắn từ cõi chết trở về và đã thực hiện được tâm nguyện của những người đã khuất. Anh kể cho thế hệ hôm nay những gì xảy ra trong chiến tranh, những con người bằng xương bằng thịt những suy nghĩ rất con người. Có lẽ ở một thế giới linh thiêng nào đó đồng đội của anh đã phù hộ cho anh và những người còn sống thực hiện mong ước của họ.

====

Theo gợi ý của nhà thơ Nguyệt Vũ, tôi xin mách nhỏ những ai quan tâm muốn có "Chuyện kể về một gia đình liệt sĩ" hãy đến của hàng sách của nhà xuất bản Thanh Niên - 62 Bà Triệu, Hà Nội vào những ngày làm việc.