Tác phẩm Ngôi nhà nhỏ trên thảo nguyên là một tập tự truyện nổi tiếng nhất trong bộ sách Little House được xuất bản năm 1935. Câu chuyện kể về những ký ức tuổi thơ của Laura
Ingalls Wilder (7/2/1867 - 10/2/1957) - nhân vật trung tâm câu chuyện -
tại một tiểu bang thuộc Hoa Kỳ vào thế kỷ 19. Tập sách hoàn thành nhờ sự giúp đỡ của cô con gái
- Rose Wilder Lane, tác giả và là nhà lý luận - trong việc biên tập nội
dung.
Tập Cậu bé quê
HIện các tập sách vẫn được tái bản từ sau bản in đầu tiên của nhà
xuất bản Harper & Brothers, và chúng được xem là một trong những
tác phẩm văn học kinh điển của nước Mỹ. Những tác phẩm ấn hành sau này
đều có in thêm hình ảnh minh họa của Garth Williams, tập sách cũng được
chuyển thành phim truyền hình dài tập ăn khách của Mỹ những thập niên
70-80.
Tập Farmer Boy (Cậu bé quê) được giới thiệu trong bài viết
này nói riêng về thời thơ ấu của Almanzo Wilder (13/2/1857-
23/10/1949) - chồng của Laura Ingalls Wilder - khi vừa lên 9. Tập sách
được xuất bản lần đầu tiên vào năm 1933. Thời gian này Laura và Almanzo
vẫn chưa gặp nhau, những gì cô viết về Almanzo lúc này có lẽ cũng chỉ
qua lời kể lại của chồng mình khi còn niên thiếu.
Almanzo vốn là người con thứ 5 trong gia đình có 6 anh em tại một
nông trại nhỏ gần Malone, New York. Almanzo được biết đến như một người
trung thực, lặng lẽ, cần cù, can đảm và rất yêu thích công việc chăm
nuôi ngựa, đồng thời là thợ mộc giỏi. Đây là tập sách đầu tiên viết về
Almanzo trong loạt tự truyện Ngôi nhà nhỏ trên thảo nguyên, sau này còn có những tập sách khác viết về mối quan hệ giữa hai người, về hôn nhân như: The Long Winter, Little Town On The Prairie, These Happy Golden Years, và The First Four Years.
***
Câu chuyện xoay
quanh một nông trại nhỏ thuộc một tiểu bang nước Mỹ, nơi Almanzo sinh
sống. Vùng đất khí hậu bốn mùa, cuộc sống làm lụng quanh năm trong một
gia đình được mô tả lại một cách sống động. Almanzo hiện lên là một
người rất yêu thích ngựa với mong muốn mau chóng lớn lên như người bố
để có thể làm chủ một con ngựa mà mình ưa thích. Cái tuổi giao thời
giữa "chưa" và "được" cũng nằm ở thời khắc ấy.
Ở vùng đất vốn thuần nông này, việc học dường như không quan trọng
hóa và bị áp đặt. Vào những vụ mùa hay chỉ đơn giản là những việc trong
gia đình như huấn luyện bò, đi bán rạ... bọn trẻ có thể không đến lớp để ở nhà phụ giúp. Almanzo cũng vậy, cậu
không mặn mà lắm với việc phải vào lớp ngồi học, cậu nghĩ, nếu không
học để biết... tính toán thì cậu có thể đã không tiếp tục đến lớp.
Mong ước lớn nhất hiện giờ của Almanzo là muốn tự mình huấn luyện
những chú ngựa non, độ tuổi của cậu vẫn chưa đủ để thuần phục một chú
ngựa để nó tuân theo ý mình. Nhưng đam mê thì bất diệt, những lần vắng
bố, cậu thường tiến sát chuồng ngựa ngắm chúng, có khi cậu liều lĩnh tự
mình tiến gần chúng, và một lần cậu làm lũ ngựa hốt hoảng suýt làm cậu
trọng thương. Ước mơ ấy vẫn âm ỉ nung nấu, dù sau này có một cơ hội tốt
hơn nếu cậu học việc cùng ông Paddock để đóng xe, cậu có thể sẽ trở
thành một ông chủ và dưới trướng có đến vài chục người, nhưng Almanzo
vẫn chỉ thích chọn huấn luyện, chăm sóc ngựa hơn, và câụ đã thực hiện
được!
***
Cuộc sống sinh hoạt của nơi đây được tái hiện lại rất chi tiết, từ
những ngày tưng bừng trong dịp lễ hội, hội chợ, lễ Quốc khánh đến những
sinh hoạt thường ngày, những hoạt động nông nghiệp đều đặn qua các mùa,
những giằng co khi chống chọi với thời tiết đầy khắc nghiệt... Tất cả
vẽ nên nét đặc trưng của một vùng, một thời mà giờ chỉ còn trong tâm
tưởng.
Tôi cảm thấy bị cuốn hút ngay từ những chương đầu của tập sách, về
lớp học, bọn trẻ, và thầy giáo. Cái chất "giang hồ" của một số ít thành
viên trong lớp ấy, hay những cảnh thầy giáo bị bắt nạt, trò bỏ học, cả
cảnh thầy đi ở luân phiên tại nhà của học trò... những cảnh mà có lẽ
chỉ ở những vùng hẻo lánh, điều kiện khó khăn mới gặp. Bất giác làm tôi
nhớ lại những vùng đất xa xôi của tỉnh mình cũng có nét tương đồng nào
đó, dù rất nhỏ nhoi...
Ngày quốc khánh
Tôi thích thi thoảng được sống như người thợ giày, mang cái nghề của
mình đi đến các gia đình để làm việc, cùng sống trong gia đình ấy có
thể vài ba hôm, thậm chí 1, 2 tuần cho đến khi hoàn tất việc; hay được như ông
bán đồ thiếc, tự mình rong ruổi khắp các nẻo đường để chào bán, trao
đổi những sản phẩm mình có, quả là thú vị. Những con người hơi hướm
phiêu bạt này mỗi khi đến đâu, họ đều mang theo một kho tin tức gần xa
để kể lại, vô tình họ trở thành một tế bào không thể thiếu trên miền
đất thôn quê.
***
Tập sách khép lại
và mở ra một hướng rẽ mới cho cuộc đời của Almanzo, kết thúc hơi bất
ngờ và thật dễ thương như những người trong gia đình Almanzo vậy!
